Kolonoskopia

Kolonoskopia to metoda badania dolnego odcinka przewodu pokarmowego polegająca na oglądaniu wnętrza jelita grubego >>> 

 

Badanie jest wykonywane przy użyciu giętkiego endoskopu (kolonoskopu), który wprowadzany jest przez odbyt, bańkę odbytnicy, esicę, okrężnicę zstępującą, poprzecznicę, okrężnicę wstępującą aż do zastawki krętniczo-kątniczej, która stanowi granicę pomiędzy jelitem cienkim a grubym. Wziernik zakończony jest kamerą, a uzyskany obraz jest  oglądany przez lekarza wykonującego badanie. Tory wizyjne zainstalowane we wzierniku pozwalają również na przedstawienie obrazu z wnętrza jelita grubego w odpowiednim powiększeniu na kolorowym monitorze.

Kolonoskopia może mieć charakter diagnostyczny i być wykonywana z powodu:

  • podejrzenia raka jelita grubego,
  • w trakcie diagnostyki zaburzeń wchłaniania oraz  biegunki o niejasnej etiologii,
  • podejrzenia stanów zapalnych jelit,

a także jako badanie przesiewowe w zdrowej populacji wykrycia polipów i wczesnych postaci raka.

Przy użyciu dodatkowych narzędzi w trakcie kolonoskopii można pobrać wycinki z błony śluzowej jelita grubego, szczególnie  z obszarów o nieprawidłowej strukturze, ponadto możliwe jest miedzy innymi:

  • usuwanie polipów (polipektomie);
  • tamowanie krwawień z dolnego odcinka przewodu pokarmowego;
  • poszerzanie zwężeń przewodu pokarmowego.

Część zabiegów endoskopowych pozwala choremu uniknąć operacji chirurgicznych.

Rak jelita grubego jest nowotworem łatwym do wykrycia we wczesnym stadium. Badania przesiewowe mogą wykryć chorobę nie tylko we wczesnym, wyleczalnym stadium, ale również poprzez wykrywanie i wycinanie polipów można jej zapobiec. W ten sposób można uzyskać znaczną redukcję zachorowalności i umieralności.

Kolonoskopia wykonywana raz na 10 lat jest uważana za optymalną metodę przesiewową w raku jelita grubego, ma największą czułość i specyficzność -  stanowi "złoty standard" diagnostyki.

 

 Zabiegi endoskopowe jako jedyne dają wiele możliwości diagnostycznych i terapeutycznych oraz mają tę zaletę, że można wykryć z dużą czułością także niekrwawiące raki i gruczolaki. Przez usuwanie gruczolaków można efektywnie zapobiec powstaniu raków (poprzez przerwanie sekwencji gruczolak-rak). Stany przedrakowe - gruczolaki występują u około 25% osób po 50. roku życia. Usuwanie polipów zmniejsza ryzyko rozwoju raka o 76-90%.

 

Osoby, u których usunięto polipy, wymagają nadzoru kolonoskopowego i powtarzania badań co kilka lat.

 

Aby badanie mogło zostać wykonane, jelito musi być oczyszczone z treści pokarmowej. W trakcie badania do przewodu pokarmowego podawane jest powietrze, które pozwala na swobodniejsze wprowadzenie endoskopu i dokładne zobrazowanie wnętrza przewodu pokarmowego.

 

Badanie wykonuje się w pełnej świadomości chorego, w przypadku wskazań medycznych badanie można wykonać w krótkim znieczuleniu ogólnym. Jeśli lekarz wykonujący badanie widzi taką potrzebę,  w czasie badania są podawane dodatkowe leki.

 

 

Zebrała:  lek.med. Maria Szczepińska-Nowak, specjalista onkologii klinicznej i chorób wewnętrznych

hgviy